1. Okul servisi ücretini kim belirliyor?
Okul Servis Araçları Yönetmeliği'nin 19 Ağustos 2025 tarihli değişikliği, taşımacıyı büyükşehirlerde 5216 sayılı Kanun'un 7. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi, diğer illerde 5393 sayılı Kanun'un 15. maddesinin (p) bendi uyarınca belirlenen fiyat tarifesine uymakla yükümlü kılıyor. Önceki metin tarifeyi esnaf odalarına bağlayan 5362 sayılı Kanun'un 62. maddesine atıf yapıyordu; yani yetki yönetmelik düzeyinde belediyeye bağlanmış durumda. Uygulamada illere göre farklı işleyiş görülüyor: İstanbul'da tarifeyi İBB Meclisi, Bursa'da ise haberlere göre ilgili oda yayımlıyor.
Tarifeler tek bir rakam değil, mesafeye göre kademelendirilmiş azami hadlerdir. Bu önemli: servis firması tarifenin altında ücret isteyebilir ama üstünde isteyemez. Dolayısıyla okul servisinde fiyat rekabeti değil, maliyet yönetimi belirleyicidir.
2. İstanbul: 2026-2027 resmi tarifesi
İstanbul'da 17 Temmuz 2026 tarihli ve 813 sayılı İBB Meclis Kararı'yla belirlenen tarife 20 Temmuz 2026'da yürürlüğe girdi. İBB Toplu Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü'nün (TUHİM) yayımladığı tarife PDF'inden okuduğumuz tutarlar aşağıda. Mesafe, evle okul arasındaki tek yön kilometredir; dönüş için ayrıca kilometre hesaplanmaz.
İstanbul okul servisi azami tarifesi (2026-2027, KDV dahil)
| Mesafe (tek yön) | Aylık (TL) | Yıllık (TL) |
|---|---|---|
| 0-1 km | 4.456 | 39.970 |
| 1-3 km | 4.772 | 42.804 |
| 3-5 km | 5.157 | 46.258 |
| 5-7 km | 5.379 | 48.249 |
| 7-9 km | 5.671 | 50.868 |
| 9-11 km | 6.569 | 58.923 |
| 11-13 km | 7.561 | 67.822 |
| 13-15 km | 7.942 | 71.239 |
| 15-17 km | 8.573 | 76.899 |
| 17-19 km | 9.064 | 81.304 |
| 19-21 km | 9.645 | 86.515 |
| 21-23 km | 10.046 | 90.112 |
| 23-25 km | 10.436 | 93.610 |
Kaynak: İBB TUHİM, Okul Servis Taşıtlarında Uygulanacak Ücret Tarifeleri (813 sayılı karar). 25 km üzerinde her ilave kilometre için 87,99 TL eklenir. Yıllık ücret aylık ücretin 8,97 katıdır. Ücretler azami haddir ve KDV dahildir. Haberlerde aktarılan yaklaşık %10'luk artış oranı kararın kendisinde yazmıyor.
Tarifenin dipnotları ücretin gerçek tutarını değiştiren kuralları içeriyor. En önemlileri şunlar: haftada iki gün okula gidilen programlarda aylığın %60'ı, üç günde %75'i, dört günde %90'ı ödenir; ilkokul ve ortaokul (4+4) ile okul öncesinde rehber personel zorunludur ve taşıma ücretine en fazla %35 rehber ücreti eklenebilir; peşin ödemede %5 indirim vardır; kardeş indirimi aynı okulda ikinci çocuk için %10, üçüncü ve sonrası için %20'dir; resmi ve idari tatiller ücrete tabidir, yarıyıl tatili için ücret alınmaz.
3. Örnek hesap: 8 km mesafede bir öğrenci
Bir öğrencinin evi okula 8 kilometre uzaklıktaysa 7-9 km kademesi uygulanır: aylık 5.671 TL, yıllık 50.868 TL (5.671 × 8,97). Rehber personel zorunlu bir okulda azami %35 eklenirse aylık 7.656 TL'ye, yıllık yaklaşık 68.672 TL'ye çıkar. İkinci çocuk için kardeş indirimi uygulandığında yıllık 45.781 TL'ye (%10 indirimli), üçüncü çocukta 40.694 TL'ye (%20 indirimli) iner. Peşin ödemeyle %5 daha düşer.
Bu tablo servis ücretinin veli açısından nasıl okunması gerektiğini de gösterir: aynı mesafe, rehberli ya da rehbersiz, bir ya da iki kardeş, peşin ya da taksitli farklı rakamlar üretir. Karşılaştırma yaparken “tarife” ile “tarifenin uygulanmış hali” ayrı kavramlardır.
8 km (7-9 km kademesi), İstanbul 2026-2027
| Durum | Yıllık ücret (TL) |
|---|---|
| Tek çocuk, rehbersiz | 50.868 |
| Tek çocuk, rehberli (azami %35 ek) | ≈ 68.672 |
| İkinci çocuk (%10 kardeş indirimi), rehbersiz | ≈ 45.781 |
| Üçüncü çocuk (%20 kardeş indirimi), rehbersiz | ≈ 40.694 |
| Tek çocuk, rehbersiz, peşin (%5 indirim) | ≈ 48.325 |
Bu yazıda hesaplanmıştır; tarifedeki oranların uygulanmasıyla. Gerçek ücret okul ve işletmeci arasındaki sözleşmeyle tarife içinde bir yerde olabilir.
4. Ankara: %25,49 artış
Ankara Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ağustos 2026 kararıyla okul servis ücretlerine %25,49 zam yapıldığı, haberlere göre Ankara Servis Aracı İşletmecileri Odası'nın açıklamasına dayanıyor. Operatörler önce %60 talep etmiş, %40'ta uzlaşılmış, meclis oranı %25,49'da sabitlemiş. Resmi karar metnine bu çalışmada ulaşamadık; aşağıdaki tutarlar haber aktarımlarıdır.
Haberlerde yıllık olarak 0-3 km için 27.331 TL gibi rakamlar geçiyor. Bir başka kaynak aynı kademe için aylık 3.036,85 TL veriyor; 3.036,85 × 9 = 27.331,65 olduğundan iki rakam uyumlu görünüyor: haberdeki rakam büyük olasılıkla 9 aylık toplam bedel. Bu bir çıkarımdır, kararın metninden teyit edilmelidir.
Ankara okul servisi tarifesi (haber aktarımı, 2026-2027)
| Mesafe | Haberdeki tutar (TL) | Aylık karşılığı (TL) |
|---|---|---|
| 0-3 km | 27.331 | ≈ 3.036,85 |
| 3-6 km | 30.155 | ≈ 3.350,58 |
| 6-10 km | 34.785 | ≈ 3.865,09 |
| 10-15 km | 40.432 | ≈ 4.492,54 |
| 15 km sonrası | her km için 527 | — |
Kaynak: AA'ya dayanan haberler (Milliyet Uzmanpara 09.09.2026, Halk TV) ve BirGün. Tutarların 9 aylık bedel olduğu çıkarımı teyit gerektirir; haberlerde “UKOME” ve “Büyükşehir Meclisi” ifadeleri karışık kullanılıyor.
5. İzmir ve Bursa: çelişen ve eksik veri
İzmir Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ağustos 2026 toplantısında okul ve personel servisi tarifelerinin %20 artırıldığı haberlerde geçiyor; öğrenci servisinde 0-6 km için 4.228 TL, 0-10 km için 4.481 TL, 0-40 km için 8.639 TL gibi tutarlar aktarılıyor. Ancak AA'ya dayandırılan başka haberlerde artışın %35 olduğu yazıyor. İki oran çelişiyor ve hangisinin hangi baza göre hesaplandığı bu çalışmada doğrulanamadı; İzmir için tarifeyi kararın kendisinden okumak gerekir.
Bursa'da tarifeyi belediye değil, Bursa Servis Aracı İşletmecileri ve Halk Otobüsçüleri Odası'nın yayımladığı bildiriliyor (yaklaşık %25 artış). Elimizdeki tek veri iki kademe: 0-1 km için aylık 3.450 TL (yıllık 31.050 TL) ve 19-21 km için aylık 6.570 TL (yıllık 59.130 TL); rehber zorunlu servislerde öğrenci başına aylık 1.725 TL ek ücret öngörülüyor. Bursa'da yıllık ücretin aylığın dokuz katı olarak hesaplandığı görülüyor.
6. Servis işletmecisi açısından: tarife tavandır, kâr maliyetten gelir
İşletmeci tarife dışında ücret talep edemediği için geliri büyük ölçüde sabittir: öğrenci sayısı, mesafe kademeleri ve tarifenin kendisi. Kârlılığı belirleyen şey maliyet tarafıdır: aracın kaç öğrenci taşıdığı, günde kaç kilometre yaptığı, şoför ve rehber maliyetleri ve araç sayısı.
Bu yüzden okul servisinde planlama doğrudan para demektir. Her okul sabahı, evlerden okula giden güzergahların kaç araçla, hangi sırayla ve hangi kapıdan alarak yapılacağı, ücret ne olursa olsun işletmenin maliyetini belirler. Kapıdan kapıya planlamanın kuralları için okul servisi rotalama yazısına, planlamanın maliyet etkisi için servis maliyetlerini düşürmenin yolları yazısına bakın.
7. Velinin kontrol listesi
Veli olarak servis ücretini doğru anlamak için aşağıdaki soruların cevabını sözleşmede arayın.
- Sözleşme TUHİM tip sözleşmesine uygun mu? (İstanbul'da tip sözleşme kullanımı zorunlu.)
- Ücret hangi mesafe kademesine göre hesaplanmış, mesafe nasıl ölçülmüş?
- Rehber ücreti ayrıca isteniyor mu, hangi oranda?
- Peşin ödeme ve kardeş indirimi uygulanıyor mu?
- Ücret yıllık mı taksitli mi, kredi kartında tek çekime zorlanıyor mu? (İstanbul tarifesine göre zorlanamaz.)
- Servis aracının ve sürücünün şartları sağlandığına dair belgeler var mı? Ayrıntı için okul servisi mevzuatı ve güvenlik kuralları yazısına bakın.
Okul servisi ücretleri belediyenin ilan ettiği azami tarifeyle belirleniyor; bu yüzden velinin pazarlık alanı dar, işletmecinin kâr alanı ise tamamen maliyet yönetiminde. İstanbul'un 2026-2027 tarifesi kaynağından doğrulanmış durumda; diğer illerde haber aktarımlarıyla yetinmeyip resmi tarife duyurusuna bakmak gerekir. İşletmeciler için asıl kaldıraç, aynı öğrenciyi daha az araçla ve daha kısa kilometreyle taşımaktır: rota optimizasyonu bu hesabı kapıdan kapıya yapar.
Sık sorulan sorular
İstanbul tarifesinin 3. notuna göre tarife dışında ücret talep edilemez. Bunun dışında geziler, özel ferdi kaza sigortası ve lüks araç talebi gibi kalemler tarifeyle ilişkilendirilemez. Başka illerde ilgili belediyenin tarifesine bakılmalıdır.